• 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5

HISTORIA PARKU MIEJSKIEGO

Park Miejski im. Gen. Władysława Andersa położony jest na wschodnim skraju śródmieścia;jego obrzeżami prowadzą ulice Konikowo, Sobieskiego i Roosevelta.Jego powierzchnia wynosi ok.11ha.



Historia Parku Miejskiego zaczęła się od cmentarza ewangelickiego (dzisiejsze przedszkole i jego okolica przy ulicy Sobieskiego), gdzie założono wraz z cmentarzem zieleniec, w roku 1836. Był on początkiem rozrostu drzewostanu w tej okolicy i zarazem jednym z ostatnich etapów jego powstawania. W 1898 r. na przeciw rzeźni założono park miejski , którym zajmowało się Towarzystwo Upiększania Miasta. Wcześniej te tereny charakteryzowały liczne bagna i nieużytki oraz urozmaicona rzeźba terenu. Cały teren kształtują liczne zagłębienia, pagórki, pochyłości - jest po prostu malowniczo położony. W roku 1908 zbudowano także korty miejskie. Ukształtowanie parku charakteryzuje także pagórek o średnicy ok. 15 metrów (od strony Al. Marcinkowskiego), 2 stawy; z czego północny ze sztuczną fosą i dwoma mostkami, został powiększony. Południowy staw posiada wysepkę oraz mostek przerzucony nad strumieniem. Dzięki zaprojektowaniu wygodnych i przemyślanych ścieżek i alejek, penetracja parku była bardzo łatwa. W późniejszych latach, z pomysłu Inspektora Ogrodnika Miejskiego - inż. Edmunda Sokołowskiego, zbudowano u stóp altany stylizowany górski potok, o obiegu wody zamkniętym (woda kaskadowo płynąca w dół, była z powrotem tłoczona na górę), dwie fontanny oraz groty i boisko do gry w piłkę.
Naprzeciwko parku,po drugiej stronie ul. Przy Rzeźni urządzono ogrodnictwo miejskie z oranżeriami. Miejski zakład w okresie międzywojennym zatrudniał 20 pracowników.

W 1902 powstała bocznica kolejowa, łącząca tereny PKP z Rzeźnią Miejską - rozdzielając park na dwie części.
W bezpośrednim sąsiedztwie funkcjonowała strzelnica Bractwa Kurkowego (zwana również Giełdą Strzelecką).Propagowała ona wśród członków sprawne posługiwanie się bronią strzelecką. Strzelnica Giełdy znajdowała się w parku miejskim między siedzibą giełdy a cmentarzem ewangelickim. W tym czasie odbywały się coroczne strzelania wiosenne i letnie, a ich wyniki publikowała gnieźnieńska prasa. Okres świetności przeżywało bractwo w czasach, gdy prezesem był Zefiryn Pełczyński. Wtedy bractwo organizowało festyny i imprezy strzeleckie .Nawiązywano również liczne kontakty z bractwami na terenie całego kraju. Ostatnie zawody strzeleckie zorganizowano w 1939r.
Na terenie parku , niedaleko strzelnicy znajdowało się dość wysokie wzniesienie. Jeszcze na początku XXw. gnieźnianie nazywali je Szwedzkimi Szańcami. Według legendy w okresie potopu szwedzkiego stoczono w tym miejscu bitwę ze Szwedami. Po powstaniu parku nazwa odeszła w zapomnienie.

Przy południowym skraju parku znajduje się okazały budynek dawnych koszar.Zbudowany w czasach zaboru pruskiego, był w latach międzywojennych wykorzystywany przez stacjonujący w Gnieźnie 69 pułk piechoty.Dziś mieści się w nim m.in. szkolne schronisko młodzieżowe. W ścianie budynku w 1992r. wmurowano tablice upamiętniającą organizowane tu w latach 1932-39 kursy podchorążych rezerwy 17 Dywizji Piechoty.

Warto nadmienić, że cały park, wraz z cmentarzem ewangelickim zostały wpisane do Gminnej Ewidencji Zabytków.

We wczesnym średniowieczu znajdował się tutaj jeden z trzech grodów broniących dostęp od strony wschodniej do grodu książęcego na Wzgórzu Lecha. Najstarsze przekazy nazywają go Gnieźnienice, później utarła się nazwa Gnieźninek. Gródek otoczony wałem drewniano-ziemnym usytuowany był wśród bagien i rozlewisk strumienia zasilającego fosy miejskie Gniezna. Istniał zapewne do XIIIw. Najstarsze znalezione tu zabytki pochodzą ze średniowiecza, z „Gnieźninkiem” związana jest legenda zapisana przez Oskara Kolberga.
„Pasali na tym okopie wiejskie pastuchy swoje bydło; - jeden z nich, sierota, upuścił raz czapkę aż w samą głębie rozpadliny znajdującej się na Gnieźninku; postradawszy czapki, zaczął niezmiernie rozpaczać ,tak, że skruszył się sam bis, co w tej rozpadlinie zazwyczaj przesiadywał, aby móc jakie psoty wyrządzić. Bis uniósłszy się hojnością, napełnił czapkę chłopca tynfami i wyrzucił mu ją na wierzch. Nuż sierota opowiada o dobroci bisa, nuż pastuchy zbiegają się rzucać czapki swoje i rodziców, i krewniaków, tak iżby prawie byli całą zarzucali dziurę. Bis rozgniewany zaczął im wyrzucać czapki jedną po drugiej napełnione suchem liściem i czem groszem jeszcze.”


Źródła:

"Gnieźnianina żywot codzienny", Erazm Scholtz i Marek Szczepaniak

http://wielkopolskie.fotopolska.eu/2643,obiekt.html

Zasoby Archiwum Miasta Gniezna: plan Gniezna z 1913 r., plan terenu Giełdy Strzeleckiej z 1895 r.

 

Drukuj artykuł
Karolina Dimmich, Aktualizacja: 03-06-2013 01:53:43

PARK MIEJSKI NA STAREJ POCZTÓWCE

FLORA I FAUNA

Drzewostan parku został wybrany bardzo starannie i można w jego zasobie znaleźć wiele interesujących drzew - jak klony                        (np. cukrowy), lipy, dęby, jesiony, wiązy, topole, brzozy, wierzby, olchy, kasztanowce, sosny. Choć są to drzewa rodzime, to jednak nie ujmują wcale urokowi parku. Można znaleźć także kilka drzew o cechach pomnika przyrody (np. jesion wyniosły, wiąz szypułkowy, wierzba płacząca). Ogólnie liczba drzew jest w ilości około 2300 sztuk. Najstarsze mają dużo ponad sto lat, a najmłodsze znajdują się w północnej części parku. Rozróżnić możemy ponad 50 gatunków drzew wraz z odmianami.

 


Oto opisy drzew wybranych do ścieżki edukacyjnej :



Kasztanowiec zwyczajny                 

 

(łac. Aesculus hippocastanum)  (hiszp. Castaño)    

Pokrój:      Okazałe drzewo liściaste o grubym pniu i szerokiej, kopulasto wysklepionej koronie. Rozmiary:  wysokość 20-25(30)m, średnica pnia 1-1.5(2)m.  

Liście : Blaszkowate, dłoniasto złożone z 5-7 listków. Wyróżniają się bardzo dużymi rozmiarami - średnica całego liścia wynosi zwykle 30-40cm, ale nierzadko może dochodzić nawet do 50cm, a długość wraz z ogonkiem nawet do 60cm! Listki odwrotnie jajowate (najszersze niedaleko końca), na wierzchołku krótko zaostrzone, z drugiej strony zbiegające wąskim klinem, szczytowy i dwa obok wyjątkowo duże - długości 15-25(40)cm, dwa przy ogonku kilka razy mniejsze. Wszystkie listki siedzące, na brzegu podwójnie piłkowane, z góry ciemno-, z dołu jasnozielone, obustronnie matowe.

 Owoce: Zebrane po kilka sztuk na bardzo grubych szypułkach duże, kuliste torebki o średnicy do 6cm. Ich kolor jest jasnozielony, są one grube i skórzaste, pokryte z rzadka kłującymi kolcami, po dojrzeniu rozpadają się na trzy części. Każda torebka zawiera po 1-2 wielkie, czerwonobrunatne nasiona, nazywane potocznie kasztanami.

Zastosowanie:  Nasiona tych drzew (kasztany)  stanowią pożywną karmę dla zwierzyny. Są też używane do wyrobu klejów, kosmetyków, mydła, środków piorących, substancji gaśniczych itp. Kwiaty, kora i owoce kasztanowca zwyczajnego posiadają cenne właściwości lecznicze i są stosowane do produkcji rozmaitych leków, w tym wyksztuśnych, związanych z niewydolnością krążenia, żylakami, oparzeniami, stanami zapalnymi żołądka i jelit, reumatyzmem, itp. Zawierają substancje, które  uszczelniają  ściany naczyń krwionośnych i zmniejszają obrzęki. Ekstrakt z kasztanowca pobudza mikrokrążenie, usuwa nadmiar wody nagromadzonej w tkankach, działa drenująco. Drewno kasztanowców nie przedstawia większej wartości użytkowej.

Ciekawostki: Najgrubszy (i najstarszy) w Polsce kasztanowiec zwyczajny rośnie w miejscowości Lubiń w gminie Krzywiń w woj. wielkopolskim. Obwód pnia tego pięknego i niezwykle okazałego drzewa wynosi 5.36m (Φ 1.71m), a jego wysokość to 24.8m. Najwyższy z kolei osobnik jest zlokalizowany w pobliżu miejscowości Próchnik k. Elbląga i mierzy 31m wysokości.

 


 

Jesion  wyniosły       

 

(łac. Fraxinus excelsior )  (hiszp. Fresno)

Pokrój: Bardzo wysokie drzewo liściaste o wysmukłym, klasycznym pokroju. Posiada prosty i regularny pień oraz wysoko wysklepioną, luźną i prześwitującą koronę. Rozmiary: wysokość 30-40(45)m, średnica pnia 1-1.5(2)m.

Liście : Stosunkowo duże, pierzasto złożone, blaszkowate, składają się  z 7(9)-11(15) listków, długości całkowitej 20-30(40) cm. Listki wąskoeliptyczne, na końcu długo zaostrzone, długości 4-10cm, o ostro, ale płytko karbowano-piłkowanym brzegu, jasno- do ciemnozielonych (duża zmienność w zależności od osobnika), nagie (z wyjątkiem środkowego nerwu na spodzie). Jesienią opadają bez przebarwienia.

Owoce : Tzw. samary - pojedyncze, języczkowate skrzydlaki zebrane w gęste wiązki. Są tworzone w bardzo dużych ilościach. Składają się z płaskiego orzeszka opatrzonego skrzydełkiem długości 2.5-4(5)cm. Kolor skrzydlaków w młodości intensywnie zielony, następnie żółtawy, po dojrzeniu - jasnobrązowy.

Zastosowanie: Jasne drewno jest cenione w stolarstwie, stosuje się je na parkiety. Używane jest również do wyrobu sprzętu sportowego i szczebli drabin, a także w lutnictwie. Jesion jest też rośliną leczniczą. Ma działanie żółciopędne i moczopędne.

Ciekawostki: Jesion wyniosły jest uważany za najwyższe rodzime drzewo liściaste w Europie. Rosnący na terenie Białowieskiego Parku Narodowego osobnik mierzący 44.4 m jestnajwyższym notowanym obecnie  drzewem liściastym w Polsce. Jesion wyniosły posiada największy zasięg korzeni bocznych spośród wszystkich rodzimych europejskich drzew.  Średnia żywotność jesionu to 200 lat. Jest jednym z najstarszych drzew na Ziemi.


 

Brzoza brodawkowata

 

(łac .Betula pendula ) (hiszp. Abedul)

Pokrój: Posiada lekką i zwiewną koronę. Charakterystyczną cechą gatunku są bardzo długie i cienkie, pionowo zwieszające się gałązki. Rozmiary: wysokość 20-25(33)m, średnica pnia 0.5-0.75(0.9)m.

Liście: Blaszkowate, pojedyncze. Blaszka jajowata, trójkątna lub romboidalna, o ostro piłkowanym brzegu.

Owoce : Drobne, oskrzydlone orzeszki ukryte w zwisających na szypułkach podłużnych szyszeczkach (owocostanach). Szyszeczki początkowo jasnozielone, po dojrzeniu brązowe.

 Zastosowanie: Drewno wykorzystywane jest w meblarstwie, przemyśle papierniczym oraz drzewnym. Wykonuje się z niego sklejki, wykładziny, meble. Używane jest także do produkcji węgla drzewnego. Brzoza jest rośliną leczniczą. Jej liście mają działanie moczopędne, przeciwreumatyczne i napotne. Poprawiają także przemianę materii i działają odtruwająco na układ krwionośny. Sok z brzozy brodawkowatej (oskoła) to orzeźwiający, słodkawy napój, który zawiera dużo cukrów i minerałów. Przyspiesza przemianę materii i wzmacnia organizm.

Ciekawostki: Pomimo średnich rozmiarów i przeciętnej sylwetki, brzoza brodawkowata należy do najłatwiej rozpoznawalnych i równocześnie najbardziej lubianych drzew. Wszystko to za sprawą jej niezwykle charakterystycznej, przy tym bardzo efektownej kory. Kredowobiała i gładka, wyróżnia się  zdecydowanie na tle innych drzew. Największy i najstarszy odnotowany egzemplarz brzozy brodawkowatej w Polsce rośnie w Gdańsku-Oliwie, ma 171 lat, 26 m wysokości i pierśnicę 102 cm (obwód 321 cm).


Klon jawor 

(łac. Acer pseudoplatanus ) (hiszp. Arce)

Pokrój: Wysokie i okazałe drzewo liściaste o prostym, grubym pniu i szerokiej, wysoko wysklepionej koronie. Rozmiary: wysokość 25-30(35)m, średnica pnia 1-1.5(2)m.

Liście :  Blaszkowate, pojedyncze. Blaszka w ogólnym zarysie okrągława, dłoniasto klapowana, duża: długości 10-20cm i mniej więcej takiej samej szerokości, ciemnozielona (pod spodem szarozielona), matowa, delikatnie owłosiona tylko w kątach nerwów na spodzie. Klapy w liczbie 5, jajowate, na końcu zaostrzone, oddzielone od siebie średnio głębokimi, ostrymi, klinowatymi wcięciami, na brzegu grubo i nieregularnie ząbkowane lub piłkowane. Ząbki dużo płytsze i łagodniejsze niż u klona zwyczajnego (nie są wyciągnięte). Nerwy od spodu są owłosione.

Owoce : Kuliste orzeszki, skrzydełka rozwarte pod kątem ostrym. Dojrzewają we wrześniu i październiku.

Zastosowanie: Drewno jawora jest cenione w meblarstwie i tokarstwie, używane m.in. do produkcji mebli, oklein, wyrobów galanteryjnych i instrumentów muzycznych.

Ciekawostki: Osiąga wiek do 500 lat. Jawor to nasz największy rodzimy klon i w ogóle jeden z największych przedstawicieli swojego rodzaju.  Cechą wyróżniającą jawora na tle innych klonów jest jego charakterystyczna kora - tafelkowato spękana na odpadające poletka przypomina ona nieco korę platana. Z drewna jawora zbudowano słynnego konia trojańskiego.


 

Robinia akacjowa   

 

(łac. Robinia pseudacacia ) (hiszp. Robinia acacia)

Pokrój: Średniej wielkości drzewo liściaste o charakterystycznym pokroju, z wysoko wysklepioną,  często parasolowatą koroną i efektownie powyginanymi gałęziami. Rozmiary: wysokość 20-25(30)m,  średnica pnia 0.75-1(1.5)m.

Liście : Blaszkowate, nieparzystopierzaste, złożone z (9)11-15(27) listków, długości całkowitej 15-20cm. Listki owalne lub eliptyczne, długości 2-3(4)cm, na szczycie delikatnie wcięte, zaokrąglone lub z bardzo krótkim kończykiem, całobrzegie, z góry żywozielone do ciemnozielonych, pod spodem jaśniejsze, obustronnie matowe i nagie. Każdy liść posiada u nasady parę bardzo ostrych cierni stanowiących przekształcone przylistki. Ciernie te utrzymują się na drzewie przez kilka lat.

Owoce : Zwisające, płaskie strąki o długości 5-10(12)cm, zebrane w pęczki po kilka do kilkunastu sztuk. Początkowo są one zielonawoczerwone, po dojrzeniu brunatnieją. Każdy strąk zawiera 4-10 brunatnych lub czarnych nasion o nerkowatym kształcie. Owoce są trujące dla ludzi i wielu zwierząt.

Zastosowanie: Jest to roślina miododajna, z której powstaje miód akacjowy. Surowcem zielarskim są suszone kwiaty. Działają żółciopędnie, moczopędnie, rozkurczowo i uspokajająco. Stosuje się je w niedoczynności wydzielniczej nerek i zaburzeniach wydzielania żółci. Drewno jest bardzo wytrzymałe - wykorzystuje się je do wyrobu sprzętu sportowego i budowy statków. Ma też dużą wartość opałową.

Ciekawostki: Jeden z największych walorów dekoracyjnych robinii akacjowej ujawnia się późną wiosną - są to jej białe, motylkowate kwiaty, zebrane w zwisające grona. Sprowadzona prawie 500 lat temu z Ameryki Północnej robinia akacjowa miała wystarczająco dużo czasu, aby stać się w Europie (także w Polsce) jednym z najpopularniejszych drzew ozdobnych i użytkowych. Robinia akacjowa należy do najbardziej miododajnych i pachnących drzew uprawianych w Polsce.

 


Sosna czarna 

 

(łac. Pinus nigra ) (hiszp. Pino salgareño)

Pokrój: Drzewo iglaste o stożkowatej i smukłej koronie,  osiąga wysokość do 50 m.

Liście : Igły w pęczkach po 2, spłaszczone, sztywne, ciemnozielone i spiczaste, długości 4–18(19) cm, grubości 1–2 mm.

Owoce : Męskie szyszki są żółte, małe i podłużne, wyrastają kępkami u podnóża młodych pędów. Żeńskie początkowo kuliste, żółte do czerwonawych, rosną pojedynczo lub po dwie, trzy wokół gałęzi. Dojrzewające szyszki stają się symetryczne, jajowate, niedojrzałe są ciemnozielone, potem w kolorze ochry. Osiągają maksymalnie 8 cm długości.

Zastosowanie: Wykorzystywana jako źródło drewna, z przeznaczeniem na lekkie konstrukcje. Pozyskuje się z niej żywicę. Ze względu na odporność na wiele przemysłowych zanieczyszczeń często zalesia się nią obszary silnie zanieczyszczone przez przemysł.

Ciekawostki: Sosna czarna jest drzewem zimozielonym i długowiecznym. Szacuje się, że niektóre egzemplarze osiągają wiek ponad 500 lat.

 


 

Lipa drobnolistna

 

(łac. Tilia cordata) (hiszp.Tilo)

Pokrój: Wysokie i bardzo okazałe drzewo liściaste o grubym pniu oraz gęstej, szerokiej, kopulasto wysklepionej koronie. Rozmiary: wysokość 25-30(35)m, średnica pnia 1.5-2(2.5)m.

Liście : Pojedyncze, skrętoległe, sercowate, u nasady często lekko asymetryczne. Brzegi karbowano-piłkowane.

Owoce : Małe, kuliste orzeszki , okryte zdrewniałą skorupką. Są one filcowato omszone, a ich kolor jest brązowawy.

Zastosowanie: Kwiatostany lipy posiadają właściwości napotne i przeciwgorączkowe, stosowane przy przeziębieniach i zaflegmieniu górnych dróg oddechowych. Lipa znajduje również zastosowanie w chorobach nerek, pęcherza i w nerwicach. Naparem z kwiatu lipowego można także płukać gardło. Drewno jest szczególnie cenione przy wyrobie sprzętów domowych i w rzeźbie. Lipy są odporne na przycinanie, co znajduje zastosowanie w ogrodnictwie do tworzenia rozmaitych ciekawych form.

Ciekawostki: Najwyższe w Europie lipy drobnolistne rosną w Puszczy Białowieskiej. Wysokość tych ponad 300-letnich olbrzymów dochodzi do 37m, a ich pierśnica - do 2m. Lipa należy do drzew silnie nektaryzujących, masowo oblatywanych przez pszczoły. Kwiaty lipy odznaczają się typowym silnym, miodowym aromatem. Lipy są drugimi po dębach najdłużej żyjącymi europejskimi drzewami liściastymi.  Bez trudu osiągają wiek 300-500 lat.


Dąb bezszypułkowy

(łac.Quercus petraea) (hiszp. Roble)

Pokrój: Wysokie i okazałe drzewo liściaste o grubym i prostym, widocznym często do samego wierzchołka pniu oraz dość regularnej, silnie ugałęzionej koronie.
Rozmiary: wysokość 25-30(35)m, średnica pnia 1.5-2(2.5)m.

Liście : Długości 5–14 cm, ustawione skrętolegle. Blaszka liścia z 5–8 zatokowato zaokrąglonymi klapami, z krótkim ogonkiem. Klapy blaszki regularne, niezbyt głęboko wcięte. Kształt nasady blaszki liściowej klinowaty. Młode liście pokryte puszystymi włoskami, z czasem zanikają, pozostający tylko na spodzie blaszki. Nerwy boczne dochodzą prawie wyłącznie do szczytów klap.

Owoce: Orzechy zwane żołędziami osadzone pojedynczo w miseczkach.

Zastosowanie: Jest to roślina lecznicza.  Kora  niektórych gatunków jest składnikiem wielu mieszanek ziołowych, a odwar z kory był stosowany wewnętrznie przy biegunkach, a zewnętrznie przy odmrożeniach i oparzeniach. Ponadto kora dębu  od stuleci jest stosowana z powodzeniem w garbarstwie do wyprawiania skór. Drewno dębu stosunkowo ciężkie i twarde znajduje powszechne zastosowanie w stolarce wewnętrznej budowlanej i meblarstwie. Ze względu na swoją odporność na ścieranie doskonale nadaje się do wyrobu klepki podłogowej. Z dębowego drewna wyrabiano klepki do beczek, które były przedmiotem eksportu z Polski do krajów produkujących wino.

Ciekawostki: Długowieczność i okazały wygląd dębów od wieków sprawiały na ludziach duże wrażenie. Starożytni Rzymianie i Grecy wierzyli, że dąb jest siedzibą ich najwyższych bóstw – Jowisza i Zeusa. Dlatego też Rzym wieńczył swoich wybitnych obywateli za zasługi wieńcem z liści dębowych. Wzmianki o tych drzewach znajdują się także w Starym Testamencie, gdzie czytamy o Abrahamie siadającym pod dębami Mamre.


 

Topola 

(łac.Populus.) (hiszp. Álamo)

Wysokie drzewo do 30 metrów. Kora generalnie szarobiała i mocno podłużnie spękana. Dostarczają miękkiego drewna używanego do produkcji celulozy, papieru, zapałek, lecz także korpusów gitar elektrycznych i bębnów.

 Liście : okrągławe o karbowanym brzegu; są one cienkie i delikatne oraz obustronnie nagie.

Owoce: Rozdzielnopłciowe, dwupienne, zebrane w kwiatostany zwane kotkami, które są wiatropylne. Zaczynają kiełkować, gdy znajdą się na mokrym podłożu

 

Wiąz szypułkowy

(łac. Ulmus laevis) (hiszp.Olmo)

Pokrój: Wysokie i okazałe drzewo liściaste z grubym, przeważnie charakterystycznie rozszerzonym u podstawy pniem, wysoko wysklepioną koroną oraz masywnymi, nieregularnie powyginanymi konarami. Rozmiary: wysokość 30-35(40)m, średnica pnia 1.5-2(2.5)m.

Liście : Blaszkowate, pojedyncze, ustawione skrętolegle, podwójnie piłkowane o krótkim ogonku.

Owoce: Orzeszki otoczone dookoła płaskim skrzydełkiem.

Zastosowanie: Drewno wiązów jest ciężkie i twarde, odporne na gnicie. Używane jest w meblarstwie, a także do budowy łodzi. Niektóre gatunki są uprawiane jako rośliny ozdobne w parkach, lub w uprawie skarlającej (bonsai) jako rośliny pokojowe.

Ciekawostki: Najstarszy (i równocześnie najgrubszy) w Polsce wiąz szypułkowy rósł do niedawna w Komorowie w gm. Gubin (woj. lubuskie). Drzewo nosiło nazwę Mieszko, a jego wiek szacowano na 450 lat.


 

Świerk srebrzysty

(łac. Picea pungens) (hiszp. Abeto)

Pokrój: Korona stożkowata, zazwyczaj bardzo gęsta. Starsze drzewa smukłe. Rozmiary: wysokość do 30m, średnica pnia do 1,5 m.

 Liście : Igły czterokanciaste,  posiadają wyraźną siną smugę w miejscu występowania szparek oddechowych. Są zaostrzone, sztywne, bardzo kłujące i ustawione prostopadle do gałązek, dookolnie, na wszystkie strony. Na młodych pędach są zazwyczaj srebrnosine.

Owoce:  Szyszki zwisające, jasnobrązowe, długości 8-10 cm. Ich łuski są drobne, miękkie i mają szczyty wyraźnie ścięte i nierówno ząbkowane.

Zastosowanie: Roślina ozdobna – drzewo cenione w ogrodnictwie, szczególnie ze względu na małe wymagania i odporność na niskie temperatury i warunki miejskie. Forma typowa uprawiana jest w parkach, ogrodach i w zieleni miejskiej. Częściej jednak uprawiane są odmiany ozdobne (kultywary) charakteryzujące się dużo mniejszą wysokością, bardziej ozdobnymi igłami i wolniejszym wzrostem.

Ciekawostki: Drzewo wiecznie zielone. Formy typowe rosnące w swoim naturalnym środowisku osiągają wysokość ponad 30 m, odmiany uprawne (kultywary) są znacznie niższe.

 


 

Buk zwyczajny

(łac. Fagus sylvatica) (hiszp. Haya)

Pokrój: Okazałe, potężnie zbudowane drzewo liściaste o grubym pniu, masywnych konarach i szerokiej, kopulasto wysklepionej koronie. Rozmiary: wysokość 30-35(45)m, średnica pnia 1.5-1.75(2.2)m.

Liście :  Jajowate lub eliptyczne, długości do 10 cm, całobrzegie lub falisto ząbkowane, położone naprzemianlegle. Z wierzchu ciemnozielone, błyszczące, od dołu jasne i matowe. Nerwy boczne proste i nierozgałęzione.

Owoce :  Orzeszki, zamknięte w pokrywie pokrytej kolczastymi lub listkowatymi wyrostkami, zwane bukwią.

 Zastosowanie: Drewno buka jest twarde, lekkie i łatwe do obróbki. Jest stosowane w budownictwie (schody, parkiety, deski i panele podłogowe), meblarstwie (deski, okleiny, sklejki), przemyśle okrętowym, zabawkarstwie, do produkcji beczek, podkładów kolejowych, trzonków narzędzi, sprzętów domowych (szczególnie kuchennych) itp. Produkuje się z niego także najlepszy węgiel drzewny i smołę drzewną.  Buk doskonale nadaje się na żywopłoty gdyż dobrze znosi przycinanie. Pyły drewna bukowego są rakotwórcze. Z nasion produkuje się olej.

Ciekawostki: Najbardziej charakterystyczną cechą buka, pozwalającą bez trudu rozpoznać to drzewo o każdej porze roku, jest jego jasna, ołowiowoszara, zawsze gładka kora.

 


Topola biała

 

(łac. Populus alba)  (hiszp .Álamo blanco)

Pokrój: Bardzo wysokie, potężnie zbudowane drzewo liściaste o majestatycznej sylwetce. Posiada bardzo gruby, nierzadko wielokrotny pień i wysoko sklepioną koronę z ogromnymi, stromo wzniesionymi konarami. Rozmiary: wysokość 30-35(40)m, średnica pnia 1.5-2.25(3)m.

Liście: Blaszkowate, pojedyncze, skrętoległe Kształt i wielkość blaszki zmienne, dodatkowo liście na długopędach wyraźnie inne niż krótkopędowe. Blaszka liści z góry błyszcząco ciemnozielona.

Owoce:  Wytwarzane w ogromnych ilościach bardzo drobne, suche, wielonasienne torebki otwierające się (pękające) dwiema lub więcej klapkami. Są zebrane w niezwykle puszyste, białe, kotkowate owocostany przypominające watę.

Zastosowanie: Surowiec zielarski, ma działanie moczopędne, słabo napotne, przeciwgorączkowe. Obniża poziom mocznika i innych szkodliwych metabolitów w organizmie. Drewno używane jest do produkcji niektórych przedmiotów, np. ołówków, rysownic, zapałek i do wytwarzania sklejki. Wytwarza się też z niego papier (zawiera bardzo dużo w porównaniu z innymi gatunkami drzew celulozy, bo aż 40-50%). Drewno używane jest również w rzeźbiarstwie.

Ciekawostki:  Poza dużymi rozmiarami i monumentalną sylwetką, topola biała wyróżnia się przede wszystkim swoją gładką, srebrzystobiałą korą występującą w górnej części pnia i na konarach (przypomina ona korę brzozy). Topola biała rosnąca do 2012 r. w Lesznie była 3 najgrubszym drzewem w Polsce (obwód pnia mierzony przy ziemi - aż 14m!). Topola biała jest najbardziej długowieczną topolą (może żyć nawet do 400 lat).

 


Żródła:

http://www.drzewapolski.pl

http:drzewa.nk4.netmark.pl

"Pospolite rośliny naczyniowe Polski", Jakub Mowszowicz

 

 

Zwierzęta parku.

Park, usytuowany z dala od zgiełku i gwaru, stanowi oazę ciszy i spokoju. Tu każdy znajduje dla siebie dość przestrzeni. Jest to teren przyjazny tym mieszkańcom, którzy czerpią siłę z bliskości natury i którym zgoda z przyrodą nie jest obca. Matki i opiekunki dzieci przywożą najmłodsze pociechy do parku na codzienny spacer. W skupieniu obserwuje się  zwyczaje parkowej zwierzyny, uwagę przykuwała ciekawa roślinność.                                                                        

                                                     KOS   

   

 

Jest mniejszy o połowę od gołębia i drobniejszej budowy. Ma stosunkowo długi ogon. Samiec kosa jest jednolicie czarny. Wyraźnie odznacza się żółtopomarańczowy dziób i obwódka oka. Samica różni się od samca: jest ciemnobrązowa z rozjaśnieniami na gardle i piersi.Drugą wizytówką kosa jest śpiew. Pieśń jego ma charakter występu: ma swój określony czas i właściwe miejsce. Usłyszymy go głównie rano i przed wieczorem. Kos znajduje wysoko położoną gałąź, sterczącą antenę bądź samotnie stojącą latarnię, skąd daleko słychać będzie wykonywaną przez niego pieśń. Śpiew jest niespieszny, bardzo melodyjny, jakby uroczysty.

 

 

 

WRÓBEL

 

fotografia wróbla mazurka

Wbrew obiegowym opiniom wróbel nie jest nijaki i szary. Samiec ma na grzbiecie i skrzydłach czarne, ciemnobrązowe i rdzawe pręgi. Poza tym: biały pasek na skrzydłach, brzuch beżowy lub popielaty, czarne podgardle i szarą czapeczkę na głowie. Samica, jak u większości ptaków, jest skromniejsza i mniej barwna. Ciało wróbla jest krępe, głowa dość duża. Krótki, stożkowaty dziób służy do rozłupywania nasion i ziaren zbóż, które obok owadów są jego głównym pożywieniem. Zarówno głos wabiący, jak i śpiew wróbla domowego, składa się z rytmicznie powtarzanych, mało melodyjnych dźwięków. Jest to monotonne, głośne (szczególnie w stadzie) ćwierkanie.

 

 

 

 

 

KRUK

 

 

fotografia kruka

To największy przedstawiciel rodziny krukowatych. Długość ciała dochodzi do 50 cm, rozpiętość skrzydeł do 120 cm, a waga do 1,5 kg. Pióra o metalicznym połysku, a także dziób i nogi są jednolicie czarne. Kruk ma silne pazury, klinowato zakończony ogon, mocny, gruby dziób i nastroszone pióra na podgardlu. Ubarwienie, potężna sylwetka i spokojne, czasem flegmatyczne zachowanie, nadają mu cech dostojności i elegancji.Najbardziej charakterystycznym głosem kruka jest głębokie, powolne krakanie dochodzące najczęściej z wysoka. Głos jest czysty, nieco wibrujący, raczej miękki. Rzadko wtrącane są bardziej szorstkie tony. Oprócz tego kruk ma też bogaty repertuar śpiewów, wykonywanych zazwyczaj w samotności lub w formie rozmowy pomiędzy partnerami.

 

 

 

 

PIERWIOSNEK

fotografia pierwiosnka

 

 

 

 

Upierzenie pierwiosnka z wierzchu jest oliwkowobrązowawe, spód ciała białawy przechodzący w żółty. Nad okiem żółto pociągnięta brew. Drobny, cienki dziób jest przystosowany do łapania owadów. Głos pierwiosnka porównywany jest do odgłosu liczenia monet.

 

 

 

 

 

SKOWRONEK

fotografia skowronka

 

 

Na głowie ma niewielki czubek, utworzony ze skierowanych ku tyłowi piór. Barwa upierzenia – zarówno u samca, jak i samicy – jest szarobrązowa. Słomkowe i ziemiste ubarwienie pozwala bezpiecznie biegać po polach w poszukiwaniu pożywienia.Skowronek śpiewa wyłącznie w locie. Jego piosenka niesie się daleko w otwartych przestrzeniach pól. Trzepocząc skrzydłami zawisa wtedy w powietrzu wykonując nieprzerwanie składające się z kilku wysokich, zróżnicowanych dźwięków trele. Szybka melodia miękko wznosi się i opada, przeplatana co jakiś czas wibrującym, ostrzejszym trylem. Śpiew trwa od kilku do kilkunastu nawet minut.

 

 

 

GOŁĄB MIEJSKI

fotografia gołebia

Upierzenie jest niebieskawoszare z białym kuprem. W poprzek skrzydeł widnieją po dwie czarne pręgi. Na bokach szyi i podgardlu połyskują metalicznie zielone i fioletowo-czerwone plamy. Monotonny lecz pełen pasji głos, odróżnia gołębia domowego od spokrewnionej z nim sierpówki, zwanej dawniej synogarlicą turecką.Co ciekawe, ten nieduży gołąb, którego obecność jest dla nas tak naturalna, przybył do Polski z południa zaledwie kilkadziesiąt lat temu. Dopiero w latach 40. ubiegłego wieku zaobserwowano jego obecność i lęgi na południu kraju.

 

 

 

 

 

 RYBITWA POPIELATA

 

 

 

W upierzeniu godowym wierzch głowy i końcówki skrzydeł czarne, tułów i skrzydła szare, boki głowy i szyi, kuper i ogon białe. Dziób i nogi całe czerwone. Szyja, pierś i brzuch popielate. W upierzeniu spoczynkowym spód ciała i czoło bieleją, a dziób i nogi stają się czarne.Odgłosy są mniej skrzeczące niż mewy zwyczajnej, a bardziej przenikliwe niż mewy rzecznej i układają się w ciągłe "krie" lub "kirr".

 

 

 

 

 

    KRET

 

 

 

Pysk o ryjkowatym kształcie, zaopatrzony w 44 zęby. Oczy uwstecznione (o średnicy ok. 1 mm, prawdopodobnie niewrażliwe na światło). Uszy, cofnięte na tył czaszki, nie posiadają małżowin zewnętrznych, są natomiast zaopatrzone jedynie w fałd skórny i w specjalne włosy zamykające otwory słuchowe. Sierść czarna, charakteryzująca się wyjątkową gęstością włosów dwojakiego rodzaju: puchowych i pokrywowych, przy dotknięciu dające wrażenie "aksamitnych".

 

 

 

BIELINEK KAPUSTNIK

 

 

 

 

 

Motyl dzienny z rodziny bielinkowatych. Rozpiętość skrzydeł 5–6 cm. Wierzchołek I pary skrzydeł z czarną plamą. Występuje wyraźny dymorfizm płciowy. Samice mają na skrzydle pierwszej pary dwie czarne plamy, które nie występują u samców.

 

 

 

 

 

DZIKIE KACZKI 

 

    

    Kaczory pod względem upierzenia podobne są do samic jedynie we wczesnej fazie rozwoju. Przykładowo popularna, młoda krzyżówka charakteryzuje się ciemnosiwymi wiosłami, które w drugim roku życia zmieniają barwę na pomarańczowoczerwone. Warto pamiętać, iż kaczka krzyżówka jest mniejsza od domowej.kaczka należy do zwierząt, które jedzą praktycznie wszystko. W jej jadłospisie znajdują się wodorosty, trawa, zboża czy drobne ryby. Cześć gatunków, takich jak: krzyżówki, cyranki, cyraneczki i płaskonosy udają się na żer od zmierzchu do rana, z kolei głowienki, podgorzałki i czernice żerują w dzień.

 

 

 

 

 

 

KUKUŁKA

 

 

94b90064603f9b1ecaf540fddd76252f.jpg

 

 

Ptak wielkością zbliżony do gołębia. Głowa oraz długi ogon wydają się być nieproporcjonalne  w stosunku do dość małego smukłego korpusu. Zwłaszcza ogon rozpostarty szeroko w locie tworzy bardzo szeroką deltę niemal tak szeroką jak długość ciała ptaka. Z pręgowanego barwienia może przypominać jastrzębia. Jednolicie siwa głowa z szyją przechodzi w prążkowany brzuch podobny do jastrzębia . Prążki pokrywaja także spodnią stronę skrzydeł przechodząc w szerokie pręgi na ogonie. Końcówki sterówek zaznaczone wyraźnie białymi plamami widocznymi take z góry. 

Samica najczęściej ubarwiona tak samo jak samiec i odróżnia ją jedynie rdzawa domieszka zabarwienia na szyi i początku piersi.  Obok tego ubarwienia samic występuje odmiana rdzawa, gdzie kolor siwy zaapiony jest przez barwę rdzawo brunatną.

 

 

 

 

ŻABA TRAWNA

 

 

 

 

Płaz o średniej wielkości i smukłym ciele. Ma niezwykle wyłupiaste oczy i dość szeroki pysk. Jej kolory to różnorodne odcienie brązu, przyozdobione ciemnobrązowymi i czarnymi plamkami o różnorodnym kształcie. Brzuszek żaby trawnej jest jaśniejszej barwy niż reszta ciała, jej kolor jest zazwyczaj kremowy, zdarza się, że przyozdabiają go ciemne plamki, jak na pozostałych częściach. Samce charakteryzują się barwą niebieską na podgardle i plamistością grzbietu, która znika w różnych okresach ich żywotności.

 

 

 

 

 

 

SROKA

 

 

 

 

Całe ciało jest czarne, brzuch i barkówki białe. Grzbiet i szyja mają niebieski połysk, a długi ogon ma połysk zielony. Dziób jest czarny, oczy ciemnobrązowe, nogi czarne.Pospolity, niezbyt liczny gatunek osiadły. Przebywa najchętniej w zaroślach zagajników i lasów, w gęstwinach wierzbowych, olchowych i osikowych. Unika wysokich wzniesień, gęstych lasów i terenów bez drzew i krzewów.Lot ma falisty. Odzywa się głosem Lot ma falisty. Odzywa się głosem szak-czak lub kek-kek, albo szakerak.Żywi się owadami, zwłaszcza chrząszczami, gąsienicami, także dżdżownicami i padliną, wybiera jaja i pisklęta z gniazd niektórych ptaków śpiewających i łownych.

 

 

 

 

 

 

KAWKA

 

 

 

 

Pospolity ptak wielkości gołębia. Ubarwienie łupkowoczarne. Na głowie czarna czapeczka i twarz, kark i boki szyi szare. Gniazduje pojedynczo lub kolonijnie w budynkach, zajmując wieże kościelne lub kominy lub dziuplach drzew w miejskich parkach. Szczególnie liczna jest w okresie zimowym, gdy do naszego kraju przybywają liczne ptaki ze wschodu i północy. Tworzy wówczas wielkie stada wraz z gawronami nocujące w wielu polskich miastach.

 

 

 

 

 

 

 

źródło:

http://www.bird-watching.pl/

http://ptaki.luzik.proste.pl/

http://ptaki.zwierzeta.ekologia.pl/

Drukuj artykuł
Karolina Dimmich, Aktualizacja: 03-06-2013 01:54:59

PARK W 4 ODSŁONACH

                                 JESIEŃ

    

 

 

 

 

ZIMA

 

 

 

 

WIOSNA

 

 

 

           

 

 

 

 

 

 

 

LATO

       

 

Drukuj artykuł
Karolina Dimmich, Aktualizacja: 09-06-2013 00:19:49